افتیمون مجموعه رشتههای نازک و نخى شکل به رنگ قرمز مایل به سفید از ساقههاى گیاه و میوههاى کروى شکل سبز مایل به زرد و مجتمع، بدون بو و تلخ مزه با پوسته کاغذى داراى چهار لوب کمى نامحسوس و یک برجستگى میلهاى شکل کوتاه در بالا و دم میوه بلند در پایین است. در هر لوب میوه یک تا دو دانه تخم مرغى شکل قرمز مایل به زرد وجود دارد. این قطعات مربوط به گیاه افتیمون با نام علمى انکَلى است.
گیاه افتیمون بهطور طبیعى اکثراً بر روى گیاه آویشن کوهى (Thymus kotschyanus) و در نقاط کوهستانى ایران دیده میشود و بدین لحاظ نمونه بازار داروئى سورت نشده آن اغلب با قطعاتى از گیاه آویشن که شامل برگهاى لوزى شکل پهن به رنگ سبز مایل به زرد داراى نقاط برجسته درخشان که مجموعه سلولهاى ترشحى سطح برگ هستند، قطعاتى از ساقههاى نازک قهوهاى رنگ چهارگوش و گاهى نیز مجموعه گلهاى قیفى شکل است، دیده میشود. از آنجائیکه در متون طب ایرانى ذکر شده است که نمونه داروئى افتیمون نمونهاى است که بر روى آویشن روئیده باشد، لذا براى راستى آزمائى آن کافى است نمونه بازار داروئى را در کف دست بمالند تا بوى آویشن از آن استشمام شود.
گیاه افتیمون که ساقههاى باریک و نخى شکل قرمز رنگ دارد، فاقد کلروفیل است و لذا پس از روییدن بدور گیاه میزبان مىپیچد و با زائدههاى مکنده خود شیرابه گیاه میزبان را میمکد. گلهاى آن کوچک، کروى و چندتائى فشرده به هم، داراى پنج گلبرگ قرمز رنگ با قسمتهاى سفید رنگ است که به سرعت به میوههاى کروى سبز مایل به زرد رنگ بصورت چندتایى در کنار هم و داراى چهار لوب نسبتاً مشخص با باقىمانده کلاله کوتاه برجسته و قهوهاى رنگ در بالاى آن تبدیل میشود.
افتیمون دارای طبعی گرم و خشک است و در طب سنتی ایران بعنوان دواالجنون، محلل و ملطف و مفتح سدد و مسهل سودا و بلغم در امراض دماغی و عصبی از قبیل صداع و تشنج امتلائی و صرع و مالیخولیا و مانیا و جنون و کابوس و وسواس سوداوی و فالج و لقوه و خدر، در طب ایرانی مصرف دارد.
